نيفكند و ارباب دعوى و دفاع او را تنگ حوصله و كژ خلق نسازند و در لغزش و خطايى كه از او سرزند اصرار نورزد و چون حقيقت امرى را بشناسد از پذيرفتن آن دلتنگ و از بازگشت به آن حقيقت ، آزرده خاطر نگردد و طاير همّتش از اوج نزاهت به حضيض طمع نگرايد و در قضا يا به آنچه در وهلهء نخستين و نظر سطحى بفهمد از كاوش در اعماق حقايق باز نايستد و به هنگام رخ دادن شبهات براى جستن حق ، پايداريش بيشتر و تمسّك به حجّت‌ها فزون‌تر و ملالتش از آمد و شد متداعيان كمتر و در كشف حقايق امور شكيباتر و به هنگام هويدا شدن حقيقت امر ، در اصدار و تنفيذ حكم برنده‌تر باشد ، از آن كسانى كه چاپلوسى و چرب زبانى ايشان را نفريبد و تشويق و تحريض به امرى ، از جادّهء حق منحرفشان نكند . اين مجموعه اوصافى است كه اميرالمؤمنين عليه السلام براى قاضى صالح ذكر مىكند و پس از آن ، بيان خود را با يك جمله كوتاه بر اين گونه پايان مىبخشند . وَاولئِكَ قَليلٌ « 1 » . اى مالك ! چنين مردمى كه واجد همگى اين اوصاف و شرايط باشند نادر و كميابند . زيرا در ميان نفوس بشرى كه مفطور به ضعف و غالباً گرفتار حبّ و بغض و در گرو شهوت و غضب و اسير خوف و طمعند كمتر نفسى قوى مىتوان يافت كه خويش را از خطر دام و دانه برهاند و به اوج تقوا و قلّه نزاهت برآيد ، خاصه در عرصهء قضا كه غالباً دام‌هاى حساس حيله و دانه‌هاى فريبنده رشوه‌اش ، زيرك‌ترين مرغ‌ها را از اوج به حضيض مىكشد و گرفتار قيد و بند مىسازد .

--> ( 1 ) - نهج البلاغة : نامهء 53 ؛ بحار الأنوار : 33 / 604 ، باب 30 ، حديث 744 .